แม่ท้องนอนกรน หยุดหายใจขณะหลับ อันตรายกับทารกในครรภ์

แม่ท้องนอนกรน หยุดหายใจขณะหลับ อาจส่งผลให้ทารกในครรภ์ได้รับออกซิเจนไม่เต็มที่ และแม่ตั้งครรภ์เองจะรู้สึกอ่อนเพลียตลอดเวลา ซึ่งมักพบบ่อยในกลุ่มแม่ท้องที่มีน้ำหนักตัวเยอะ ความดันโลหิตสูง

สาเหตุคนท้องนอนกรน หยุดหายในขณะหลับ

เกิดจากการเปลี่ยนแปลงทางสรีระ เช่น

• ท้องโตขึ้น
• การเปลี่ยนแปลงของฮอร์โมนในร่างกาย
• การสูบฉีดเลือด ระบบไหลเวียนของเลือด 
• การเต้นของหัวใจ ซึ่งการสูบฉีดไหลเวียนเลือดที่มากขึ้น ไปกระตุ้นเส้นเลือดในโพรงจมูก ทำให้มีภาวะบวมน้ำ ส่งผลให้เวลานอนจะรู้สึกหายใจไม่สะดวก และเกิดเสียงกรน

6 ปัจจัยเสี่ยงที่ทำให้แม่ท้องนอนกรน มีภาวะหยุดหายใจ

• อ้วนก่อนท้อง น้ำหนักตัวเกินก่อนท้อง
• น้ำหนักเพิ่มมากเกินไประหว่างท้อง คือเพิ่มเกินกว่าเกณฑ์มาตรฐานของแม่ท้อง
• มีการสะสมไขมันที่รอบคอมากเกินไป หรือเป็นคนคอสั้น
• มีความดันสูง เสี่ยงต่อการเกิดภาวะครรภ์เป็นพิษ เช่น ตัวบวม ความดันขึ้น รวมทั้งตรวจพบโปรตีนในปัสสาวะ
• มีประวัติคลอดลูกก่อนกำหนด มีประวัติคลอดลูกที่ผิดปกติ รวมทั้งคลอดทารกที่มีน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ปกติ
• ครอบครัวมีประวัตินอนกรนผิดปกติ

ประกอบกับลักษณะการนอนของคุณแม่ตั้งครรภ์นั้น ช่วง 3 เดือนแรกของการตั้งครรภ์ คุณแม่จะนอนมากกว่าปกติ แต่ประสิทธิภาพการนอนลดลง ช่วงหลับลึกและหลับฝันน้อยลง ทำให้ง่วงบ่อยและงีบในตอนกลางวัน ต่อมาช่วงอายุครรภ์ 4-6 เดือน คุณแม่จึงจะเริ่มนอนเหมือนปกติ แต่ประสิทธิภาพการนอนจะยังไม่เหมือนเดิม ทำให้คุณแม่รู้สึกเหมือนนอนไม่เต็มอิ่มซึ่งส่งผลต่อพัฒนาการทารกในครรภ์

ผู้หญิงตั้งครรภ์ นอนกรนได้ประมาณ 14–45% บางคนเริ่มนอนกรนครั้งแรกระหว่างตั้งครรภ์ โดยเฉพาะช่วงไตรมาส 3 อายุครรภ์ 6-9 เดือน คุณแม่จะนอนสั้นลง ประสิทธิภาพการนอนยิ่งแย่ลงตามไปด้วย เพราะร่างกายมีการเปลี่ยนแปลงเยอะ และเป็นช่วงที่คุณแม่นอนกรนมากขึ้น ทั้งนอนกรนผิดปกติ หรือภาวะหยุดหายใจขณะหลับ ซึ่งอาจส่งผลให้ทารกในครรภ์ได้รับออกซิเจนไม่เต็มที่

แม่ท้องนอนกรน หยุดหายใจขณะหลับ ส่งผลต่อแม่อย่างไร

งานวิจัยหลายการศึกษาพบว่า นอนกรน-หยุดหายใจขณะหลับระหว่างตั้งครรภ์สัมพันธ์กับความเสี่ยงเพิ่มขึ้นของ

• ความดันโลหิตสูงระหว่างตั้งครรภ์
• ครรภ์เป็นพิษ (preeclampsia)
• เบาหวานขณะตั้งครรภ์
• ภาวะแทรกซ้อนตอนคลอด

แม่ท้องนอนกรน หยุดหายใจขณะหลับ ส่งผลต่อทารกในครรภ์อย่างไร

เมื่อแม่หยุดหายใจชั่วคราวตอนนอนออกซิเจนในเลือดแม่ลดลง อาจทำให้ออกซิเจนที่ไปเลี้ยงรกและทารกลดลงชั่วคราว บางการศึกษาพบว่าช่วงที่แม่เกิดภาวะหยุดหายใจ
อัตราการเต้นหัวใจทารกอาจเปลี่ยนแปลงตามระดับออกซิเจนของแม่

งานวิจัยพบความสัมพันธ์กับความเสี่ยง เช่น

• คลอดก่อนกำหนด
• น้ำหนักแรกเกิดต่ำ
• ทารกต้องเข้า NICU
• การเจริญเติบโตในครรภ์ช้า
• เมื่อแม่หยุดหายใจชั่วคราวตอนนอน

การรักษาอาการนอนกรน หยุดหายใจขณะหลับ

ถ้าแม่ตั้งครรภ์พบว่าตัวเองนอนกรน หยุดหายใจขณะหลับต้องรีบพบแพทย์เพื่อตรวจรักษาทันที โดยแพทย์อาจแนะนำดังนี้

• ตรวจ sleep study
• ปรับท่านอน (นอนตะแคงซ้าย)
• ควบคุมน้ำหนัก
• ใช้เครื่อง CPAP ในรายที่จำเป็น

CPAP (Continuous Positive Airway Pressure) คือเครื่องช่วยหายใจชนิดหนึ่งที่ใช้รักษาภาวะ Obstructive Sleep Apnea (OSA) หรือ ภาวะหยุดหายใจขณะหลับ หลักการคือ
เครื่องจะ เป่าลมแรงดันอ่อน ๆ เข้าไปในทางเดินหายใจตลอดเวลาที่นอนหลับ เพื่อไม่ให้ทางเดินหายใจยุบตัวหรืออุดตัน

ข้อมูลอ้างอิง

• https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC11130811
  Maniaci A. et al. Obstructive Sleep Apnea in Pregnancy. 2024. 

• https://www.ajog.org/article/S0002-9378(11)01171-9/abstract
  Chen YH. et al. Obstructive sleep apnea and adverse pregnancy outcomes. American Journal of Obstetrics & Gynecology.